SMART: hoe werk je met deze informatie over de status van je harde schijf?

Naar aanleiding van de vorige post waarin S.M.A.R.T. reeds werd aangehaald en wat Google Analytics me vertelt over mensen die op de site terechtkomen, denk ik dat het geen kwaad kan om eens wat dieper in te gaan op het onderhoud van harde schijven en vooral over het S.M.A.R.T.-gebeuren. Hoe werk ik ermee en waar moet ik op letten?

Iedereen aan de SMART (indleiding)

Ik weet het wel; niet iedereen is een technieker, computernerd of herstellingspecialist. De vorige post waarin naar voor kwam dat de ‘Advanced Format‘ harde schijven van Western Digital beperkt worden in tijd was dan voor de meesten ook een beetje té technisch om te kunnen volgen. Maar dat neemt niet weg dat ik wel kan zien in de zoekresultaten dat mensen op zoek zijn naar een manier om te kijken of er iets mis is met hun harde schijf, dat ze vaak wel tot bij de Self-Monitoring And Reporting Technology komen maar dan botsen op een hoop cijfers en letters en daar dan het hoofd verliezen…
Dat is begrijpelijk; SMART is ontworpen door hardware-ontwikkelaars, en zij hebben totaal geen voeling met ‘eindgebruikers’. Moest bijvoorbeeld Microsoft deze technologie ontwikkeld hebben, dan zou het mooi met balkjes en kadertjes worden afgewerkt omdat zij weten hoe een gebruikersinterface eruit moet zien.

Aan de slag met S.M.A.R.T.

Om de SMART-status van harde schijven uit te lezen hebben we niet zoveel nodig; onder Linux (ook Ubuntu) heb je het standaard meegeleverde programma ‘GSmartControl’ en ook voor de Mac gebruikers zit er standaard een tool bijgeleverd die automatisch de harde schijf in het oog houdt. Voor alle Windows versies tot en met 7 zijn we echter verplicht om een extern programma te installeren want er wordt niets meegeleverd om het meteen te kunnen uitlezen.

GSmartControl; S.M.A.R.T. voor Linux

Wie met Linux (ook BSD/Ubuntu) werkt krijgt GSmartControl gratis en voor niks erbij! Dit mag gerust een van de betere SMART-Tools genoemd worden waarmee je ook tests kan uitvoeren. Klik op de afbeelding om een grotere versie te bekijken.

Gelukkig kan je kiezen uit honderden gratis tools; laat je dus niet vangen door een shareware-versie te nemen waar je achteraf (of meteen) voor zou moeten betalen.  Indien je niet zou weten welke te kiezen kan ik altijd aanraden om Defraggler te installeren; deze defragmentatie-software heeft sinds kort ook SMART-ondersteuning ingebouwd.

Indien je een al iets oudere computer hebt, kan het zijn dat er in de BIOS van je computer een instelling is welke de benaming”Enable SMART” mee heeft gekregen. Als deze aanwezig is zorg dan deze deze actief staat (Yes/Enabled). Indien de optie “Disable SMART” heet zorg dan dat je deze optie een No/Disabled meegeeft zodat de SMART actief staat. Vooral bij merkcomputers wordt om één of andere mysterieuze reden liever gekozen om de gebruiker géén controle te geven over zijn/haar harde schijf.

Waar moet ik op letten?

OK; we hebben nu onze software op de computer draaien. Mac gebruikers hebben bij ‘Applications’ de ‘Disk Utilities’ geopend en hebben daar de ‘Info’ knop aangeklikt om de gegevens voor hun neus te krijgen. Maar wat doen we er nu mee? Welke gegevens zijn belangrijk en hoe lezen we ze correct uit?
Om te beginnen zal ik eerst even uitleggen hoe de gegevens genoteerd zijn en hoe je ze leesbaar kan interpreteren. Je ziet een aantal kolommen met in de eerste rij de titels. Ik kan je meteen vertellen dat niet in elke applicatie deze kolommen hetzelfde zijn. Maar meestal is de opmaak van de kolommen wel min of meer gelijk, en vindt je dan ook zowat overal bijna dezelfde basiskolommen terug en dat zijn de volgende;

  • ID (slechts zelden er niet bij!): dit is de ID van de foutmelding. Alle waarden/fouten hebben een afgesproken ID.
  • Naam (Attribute): De naam die bij het ID hoort. Dit is de benaming van de code.
  • Value: wordt eigenlijk niet gebruikt; de gegevens hierin zijn meestal totaal niet correct en op basis van niets.
  • Worst (value): dit zou de ergste waarde moeten zijn die is opgenomen (bv temperatuur) van de vlottende waarden. Ook hier is dit meestal totaal uit de lucht gegrepen.
  • Treshold: Drempelwaarde, dit is meestal de waarde wanneer iets stuk gaat als er ‘over’ wordt gegaan. (zie bv reallocated sector count)
  • Raw Value: Dit is de belangrijkste waarde; deze waarde is de effectieve waarde die is opgenomen. Ze is echter in hexadecimale waarden genoteerd. U moet dus omrekenen om de correcte waarde te begrijpen.

De écht belangrijke kolommen zijn dan ook de Attribute (om te weten waar het over gaat) en de Raw Value; in bepaalde gevallen is de Treshold ook van belang maar niet altijd. De overige kolommen zijn meestal totaal niet van belang.

Om de waarden uit de Raw Value-kolom te kunnen begrijpen moet u ze wel eerst omzetten naar een decimale waarde. Hexadecimaal wil zeggen dat er geteld wordt in in stappen van 16 ipv 10; men telt van 0 tot F ipv 0 tot 9. U kan het ook snel omrekenen met de Windows rekenmachine. U moet het toestel gewoon op de weergave ‘programmeren’ zetten en kan dan links kiezen voor HEX. Dan typt u gewoon de hexadecimale waarde in en u klikt na het typen net onder HEX op de functie DEC. U zal dan zien op het scherm dat uw waarde werd omgezet naar een decimaal getal. Indien u niet zeker bent of u het goed doet kan altijd eerst even testen; probeer AB om te zetten naar decimale waarden; dit zou 171 moeten zijn.

Smart Van een WD1002FAEX

Smart overzicht van een WD1002FAEX; betrekkelijk minder kolommen dan bij GSmartControl, echter wel ongeveer dezelfde items die weer terugkomen.

Naast kolommen hebben we ook nog de rijen; op elke rij wordt er één verschillend ID / Attribuut gezet. Het mag ook weer meteen gezegd worden dat niet alle fabrikanten dezelfde keuzes maken qua attributen die ze gemonitord houden. In totaal bestaan er minstens 80 verschillende ID’s waarvan ik weet heb, echter zijn er maar 9 die eigenlijk belangrijk zijn en rechtstreeks verband houden met de status van je harde schijf. Die 9 dat zijn de volgende;

  • ID 0×01: Read Error Rate: slaat het aantal keren op dat je harde schijf problemen had om data af te lezen van het schijfoppervlak. In sommige gevallen is het nummer niet gewoon een optelsom maar een logaritmische berekening.
  • ID 0×05: Reallocated Sectors Count: Het aantal sectoren dat beschadigd is en waarvoor ‘vervangsectoren’ zijn aangesproken. Deze laatste zijn beperkt in aantal en worden meestal door de Treshold vertegenwoordigd. Bij overschrijding van de Treshold zal er definitief dataverlies optreden en is de schijf zeer onbetrouwbaar geworden.
  • ID 0x0A: Spin Retry Count: Aantal keren dat nodig was om het opstarten van de schijfrotatie te herstarten. Dit getal kan mechanische problemen aantonen.
  • ID 0xB8: End-to-End Error: De pariteitsdata vertoont fouten nadat de gegevens door de cache van de harde schijf is geweest. Dit kan wijzen op defecte chips op de HD
  • 0xBC: Command Timeout: Dit kan wijzen op problemen met oxidatie op de kabels. Indien kabels ok zijn (vervangen) kan het een probleem in de software van de HD zijn (corrupte firmware,..).
  • 0xC4: Reallocation Event Count: Aantal Reallocatie events (0×05), inclusief de mislukte.
  • 0xC5: Current Pending Sector Count: Huidig aantal onstabiele sectoren; de inhoud van zo’n sector wordt bij een tweede keer pas verplaatst naar een veilige sector. Indien bij een tweede write er geen probleem blijkt te zijn zal de sector niet geremapped worden en blijft hij gewoon in gebruik.
  • 0xC6: Uncorrectable Sector Count: Het aantal sectoren dat niet meer kon gecorrigeerd, of waar bij de verplaatsing alsnog data verloren is gegaan.
  • 0xC9: Soft Read Error Rate:  Het aantal keer dat de kop niet op de juiste plaats was; zgn ‘off-track”.

 

Ziezo; dit was ‘m dan… De grote ‘Hoe werkt SMART’-post!
Hopelijk weet je nu hoe je met die gegevens om kan gaan als je nog eens een SMART-tool voor je krijgt. Al wil ik er wel bij vertellen; hou er zeker rekening mee dat SMART niet allesomvattend is! Er gaan ook nog steeds harde schijven kapot terwijl de SMARTwaarden aangeven dat de schijf in perfecte staat is. Tevens een laatste gouden tip; zorg dat je harde schijven een goede airflow krijgen: te hoge temperaturen zijn namelijk niet zo al te best voor de levensduur van je data-dragers.

Als je een vraag of opmerking hebt; aarzel dan niet om ze in de comments te zetten!

Over Michael Bogaerts

Wil je helpen? Neem dan contact op via mail op 'info apenstaart bogy punt be'
Dit bericht is geplaatst in Dit kan je gebruiken (tips), Hardware, Software met de tags , , , , , , , , . Bookmark de permalink.

1 Reactie op SMART: hoe werk je met deze informatie over de status van je harde schijf?

  1. michael Bogaerts schreef:

    Sinds een tijdje kan je ook defraggler gebruiken om de SMART status uit te lezen van je harddisks!
    Zeer handig want deze tool is gratis, defragmenteert beter dan windows én laat dus nu ook de ingebouwde gezondheidsstatus zien…

    let tijdens het installeren van defraggler wel op dat je niet zomaar elk venster wegklikt; het is gratis software maar ze moeten ook geld verdienen, dat doen ze door een toolbar te installeren als jij daar toelating voor geeft; uitvinken dus!. Er bestaat sinds kort ook een PRO versie van defraggler; maar die heb je absoluut niet nodig, de gratis versie voldoet perfect!

    de officiele site is http://www.piriform.net (waar nog een paar andere bekende tools vandaan komen), maar downloaden gaat sneller van FileHippo

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>